غزل طریق عشق – فال حافظ

غزل طریق عشق – فال حافظ

غزل شماره 221 دیوان حافظ بازگو کننده اندیشه‌های شاعری است که در پیری با خواهش‌های کم‌رنگ دل و نگرانی از کهولت در قالب نظم ریخته شده است. سر زلف یار به دست نمی‌آید و دوست آشتی طلبیدن او را با قهر جواب می‌دهد. ابروی یار مانند هلال ماه نو است که ابتدا بینندگان را دچار حسرت کرده و پس از آن با پوشاندن، خود را از آنها مخفی می‌کند.

فال حافظ با معنی و تعبیر کامل و تفسیر بیت به بیت غزل شماره 221 حافظ را در تحقیقستان بخوانید.

غزل طریق عشق – غزل چو دست بر سر زلفش زنم به تاب رود – غزل 221 حافظ

چو دست بر سر زلفش زنم به تاب رود

ور آشتی طلبم با سر عتاب رود

چو ماه نو ره بیچارگان نظاره

زند به گوشه ابرو و در نقاب رود

شب شراب خرابم کند به بیداری

وگر به روز شکایت کنم به خواب رود

طریق عشق پرآشوب و فتنه است ای دل

بیفتد آن که در این راه با شتاب رود

گدایی در جانان به سلطنت مفروش

کسی ز سایه این در به آفتاب رود

سواد نامه موی سیاه چون طی شد

بیاض کم نشود گر صد انتخاب رود

حباب را چو فتد باد نخوت اندر سر

کلاه داریش اندر سر شراب رود

حجاب راه تویی حافظ از میان برخیز

خوشا کسی که در این راه بی‌حجاب رود

غزل شماره 221 حافظ با صدای علی موسوی گرمارودی

نتیجه تفال غزل شماره 221 حافظ :

1- از لجبازی اطرافیانت خسته شده‌ای و نمی‌دانی با آنها چه کنی. به هر طنابی که چنگ می‌زنی تو را به مقصودت نمی‌رساند. اصلاً فکر نمی‌کردی که راه عشق اینقدر سخت باشد اما این را بدان که عشق راهی پرنشیب و فراز است و برای رسیدن به مقصد به صبر و بردباری نیاز داری تا آهسته و پیوسته به سوی محبوب ره‌سپار شوی.

2- روزهای جوانی برنمی‌گردند، پس قدر آنها را بدان. مغرور نباش،  اگر از روی کبر و خودپسندی برای تفریح خود کارهایی کنی، بعدها پشیمانی به همراه دارد. از خدا بخواه راه راست را به تو نشان دهد تا بتوانی راحت‌تر به معشوق و مطلوب خویش برسی.

معنی و تفسیر غزل شماره 221 حافظ – معنی غزل چو دست بر سر زلفش زنم به تاب رود

بیت اول

چو دست بر سر زلفش زنم به تاب رود
ور آشتی طلبم با سر عتاب رود

همین که به گیسوی محبوب دست می‌زنم، خشمگین می‌شود و وقتی پوزش خواسته و از او سازگاری طلب می‌کنم، به سرزنش و ملامت‌گویی می‌پردازد.

✦✦✦✦

بیت دوم

چو ماه نو ره بیچارگان نظاره
زند به گوشه ابرو و در نقاب رود

همانند ماه نو، با گوشه ابروی خود، راهزن دیده بینندگان بی‌نوا شده و پس از ره زدن خود را از دیدگان پنهان می‌کند.

اشاره به اینکه ماه نو در ابتدای شب قابل مشاهده است و پس از آن در آسمان هویدا نیست.

✦✦✦✦

بیت سوم

شب شراب خرابم کند به بیداری
وگر به روز شکایت کنم به خواب رود

در شب باده‌نوشی، مرا بیدار نگاه داشته و از پای درمی‌آورد و اگر روز بعد از او گلایه کنم، خودش را به خواب می‌زند.

✦✦✦✦

بیت چهارم

طریق عشق پرآشوب و فتنه است‌ ای دل
بیفتد آن که در این راه با شتاب رود‌

ای دل، راه عشق پر از بلا و شورش است. هر کس که این راه را با شتاب بپیماید، از پا درآمده و بر زمین خواهد خورد.

✦✦✦✦

بیت پنجم

گدایی در جانان به سلطنت مفروش
کسی ز سایه این در به آفتاب رود

دریوزگیِ آستانه معشوق را با پادشاهی عوض مکن که هیچ کس از سایه این درگاه که از آفتاب برتری دارد، به سوی آفتاب نمی‌رود.

✦✦✦✦

بیت ششم

سواد نامه موی سیاه چون طی شد
بیاض کم نشود گر صد انتخاب رود

وقتی که دوره سیاهی مو‌ها سپری شد اگر صد گونه کوشش در برگزیدن مو‌های سیاه به کار رود از سفیدی مو‌ها کاسته نخواهد شد.

✦✦✦✦

بیت هفتم

حباب را چو فتد باد نخوت اندر سر
کلاه‌داریش اندر سر شراب رود

آنگاه که باد غرور در سَرِ حبابِ روی سطح شراب می‌افتد، سرافرازی او در سر شراب، از دستش به‌درمی‌رود.

✦✦✦✦

بیت هشتم

حجاب راه تویی حافظ از میان برخیز
خوشا کسی که در این راه بی‌حجاب رود‌

ای حافظ، فنا شو که وجود تو پرده و مانع بر سر راه وصال است، خوش به حال کسی که بدون مانع و حجاب این راه را بپیماید.