کلکچال؛ آشنایی با مقاصد تورهای طبیعت گردی ایران

کلکچال یکی از مسیرهای کوهنوردی کم خطر و با طبیعتی دیدنی در شمال شهر تهران که به‌دلیل مسیر کوتاه و امکانات مناسب یکی از بهترین پیشنهادها برای طبیعت‌گردی یک روزه است.

اگر قرار باشد یک روز خود را در گردشگاه‌های طبیعی تهران بگذرانید، از کدام مسیر راهی می‌شوید؟ شاید بتوان گفت یكی از بهترین و كم‌خطرترین مسیرهای طبیعت‌گردی و كوهپیمایی كشور مسیر كلكچال در شمال شهر تهران است.

کُلَک‌چال، نام یکی از قله‌های رشته کوه مرکزی البرز، در شمال و از جمله جاهای دیدنی تهران است که امروزه به‌صورت یکی از تفرجگاه‌های اصلی کوهنوردان و مردم عادی درآمده است. ارتفاع قله کلکچال از سطح دریا ۳۳۵۰ متر است که به‌علت مسیر زیبا و دیدنی، جذابیت زیادی برای صعود به آن وجود دارد.

کلکچال یکی از مناسب‌ترین مسیرهای کوهنوردی در تمامی ایام هفته به حساب می‌آید که با داشتن تجهیزات ساده کوهنوردی و تجربه معمولی نیز می‌توان نهایت لذت را از این طبیعت زیبا برد.

به اعتقاد برخی از مردم، کلک‌چال خانه دیو سپید در ادبیات فارسی بوده‌ است، ولی برخی دیگر کلک‌چال آمل را خانه دیو سپید می‌دانند.

در منظومه حماسی شبرنگ‌نامه، که در سده هفتم هجری و درباره رزم رستم با شبرنگ، فرزند دیو سپید، سروده شده، از نخستین نبرد رستم و شبرنگ در کُلَک‌چال، سخن رفته‌ است:

چو پا بر فراز کلک چال کرد                      ز چنگ تهمتن رها یال کرد

گریزان شده پور دیو سپید                       تهمتن به رخش اندر آمد چو شید

کُلَک‌چال را یخچال پربرف هم معنی کرده‌اند.

مسیرهای مختلفی برای صعود به این قله وجود دارد که مهم‌ترین آن‌ها را می‌توان مسیر پارک زیبای جمشیدیه دانست.

خیابان فیضیه كه از اواسط خیابان شهید باهنر (نیاوران) شروع می‌شود، حدود ۲ كیلومتر طول دارد و در انتها به پارك جمشیدیه می‌رسد.

پارك جمشیدیه با درختان، گیاهان و گل‌های فراوانش یكی از وسیع‌ترین پارك‌های ایران است كه می‌تواند برای یك ورزش صبحگاهی مورد استفاده قرار گیرد. برای رفتن به كلكچال باید به این پارك بیایید؛ به سوی غرب پارك بروید، آنجا كه پیاده‌روی سنگ‌فرش به سوی شمال غرب ادامه می‌یابد. پس از طی حدود ۴۰۰ متر به چشمه‌ای می‌رسید كه آب خنك و گوارایی دارد. از اینجا به بعد راه به‌صورت مارپیچ رو به بالا می‌رود و بعد از گذر از چند محل استراحت كه در آن‌ها مواد غذایی هم عرضه می‌شود به منطقه‌ای نسبتا وسیع می‌رسید كه ارتفاعی در حدود ۲۳۰۰ متر دارد.

در سال‌های اخیر جاده‌ای اختصاصی از شهر تا این منطقه كشیده شده است. از اینجا مسیر به‌صورت مستقیم با سربالایی تندی ادامه می‌یابد و بعد از ۲ پیچ، منظره پناهگاه، مسجد و برج كلكچال از دور نمایان خواهد شد. این منظره شما را برای ادامه مسیر ترغیب خواهد كرد. از اینجا به بعد منظره شهر هم دیدنی‌تر می‌شود؛ جایی كه خانه‌های كوچك شهر را زیر پایتان احساس می‌كنید.

اگر تلاش کنید باید از پارك جمشیدیه تا پناهگاه كلكچال را ۲ تا ۵‌/‌۲ ساعته بالا بیایید. وقتی به پناهگاه رسیدید، می‌توانید در كنار برج كلكچال كه سالیان دور محل استقرار گروه‌های پیشاهنگی بوده استراحت كنید یا به غذاخوری‌های بزرگ پناهگاه بروید و غذایی نوش جان كنید.

حتما تجربه كرده‌اید كه بعد از چنین ورزشی غذا چقدر خوشمزه‌تر است. یك سرویس بهداشتی بزرگ هم در كنار پناهگاه وجود دارد كه در این منطقه نعمت بزرگی است. حدود ۹۰ درصد طبیعت‌گردان، پناهگاه را انتهای مسیر می‌دانند و پس از استراحتی راه بازگشت را در پیش می‌گیرند. به این ترتیب برنامه حداكثر یك نصفه روز به طول می‌انجامد.

اگر بخواهید كوهنوردی كامل‌تری داشته باشید، مسیر پاكوب پناهگاه به سوی قله كلكچال این فرصت را در اختیارتان قرار می‌دهد. از پناهگاه كه در ارتفاع ۲۶۰۰ متری قرار دارد، مسیر پاكوب خوبی به سوی ارتفاعات وجود دارد. با ۱/۵ ساعت كوهنوردی به خط‌الراس خواهید رسید و از آنجا مسیر دو راهی می‌شود؛ یك راه رو به پایین و به سوی شمال است كه به پناهگاه شیرپلا می‌رود و راه رو به شرق از روی خط الراس ادامه می‌یابد تا به قله ۳۳۰۰ متری كلكچال برسد.

مسیر دسترسی به کلکچال

از میدان تجریش، اتوبوس برای خیابان فیضیه و همچنین سواری و تاکسی از میدان تجریش – چهار راه قدس تا پارک جمشیدیه وجود دارد. برای رسیدن به ابتدای مسیر کلکچال باید از یکی از وردودی‌های پارک واقع در خیابان امیدوار داخل پارک شده و به‌سمت غرب بروید. ورودی مسیر کلکچال نزدیک ایستگاه پلیس پارک بوده و کیوسک کوچک فدراسیون کوهنوردی هم در گوشه سمت چپ آن قرار دارد. در طول مسیر کافه‌هایی وجود دارند که به آن‌ها ایستگاه گفته می‌شود. کافه اول: ایستگاه ۱ ، کافه دوم: ایستگاه ۲ ، کافه سوم (جنب تاسیات نظامی): ایستگاه ۳. پس از ایستگاه ۳ به آبخوری پایین تپه نورالشهدا می‌رسید و از آن پس به اردوگاه.

بهترین زمان برای سفر به کلک چال

مسیر كوهپیمایی كلكچال در قسمتی كه بین پارك و پناهگاه است بسیار عریض و بدون خطر است؛ اگر جانب احتیاط رعایت شود این راه برای همه سنین در تمامی فصول سال می‌تواند برنامه گردشی ـ ورزشی یك روزه‌ مناسبی باشد. خانواده‌ها می‌توانند در روزهای تعطیل در كنار یكدیگر ورزش جمعی و گردشی در هوای پاك را تجربه كنند. حتی در فصل زمستان و بعد از بارش برف هم می‌توان این مسیرها را با وسایل كامل مثل كرامپون (یخ شکن) و كفش و لباس مناسب طی كرد.

گردآوری توسط: تحقیقستان